Nghe là một kỹ năng khiến nhiều người học gặp khó khăn trong quá trình học tiếng Pháp. Bỏ qua các yếu tố ngoại cảnh, nhiều bạn dù dành nhiều thời gian làm bài tập và luyện nghe tiếng Pháp hàng ngày, nhưng khả năng nghe vẫn giậm chân tại chỗ. Nguyên nhân có thể nằm ở cách luyện tập chưa phù hợp, chẳng hạn:
Hiểu được những trở ngại khi luyện nghe tiếng Pháp, JPF tổng hợp một số phương pháp luyện nghe phổ biến khi học ngoại ngữ để bạn có thể áp dụng hiệu quả hơn trong quá trình tự học tiếng Pháp, bên cạnh các phương pháp luyện nghe truyền thống như phương pháp dictation hay phương pháp shadowing.
Top-down, hay chiến lược nghe từ trên xuống, là phương pháp giúp người học sử dụng những kiến thức và thông tin đã có để dự đoán và xây dựng ý nghĩa của bài nghe. Phương pháp luyện nghe này đặc biệt hữu ích với người học ngoại ngữ, trong đó có tiếng Pháp từ trình độ trung cấp trở lên, khi đã có nền tảng nhất định về từ vựng, kiến thức xã hội có thể đoán nội dung thông qua ngữ cảnh.
Khi luyện nghe tiếng Pháp bằng phương pháp Top-down, người học cần nắm được các nội dung sau trong bài nghe:
Hãy cùng JPF áp dụng phương pháp Top-down vào quá trình luyện nghe tiếng Pháp sau đây:
Bước 1: Xác định chủ đề trước khi nghe
Trước khi bật audio, hãy đọc câu hỏi hoặc những thông tin được cung cấp và nắm chắc chủ đề bài nói. Ví dụ, bạn nhìn thấy chủ đề “Les données personnelles sur Internet”. Trước khi nghe, hãy thử dự đoán một số từ hoặc nội dung có thể xuất hiện như informations personnelles, Internet, réseaux sociaux, données bancaires, publicité...
Bạn không cần dự đoán chính xác từng từ. Mục tiêu của phương pháp này là kích hoạt kiến thức đã có và tạo một “khung” để tiếp nhận thông tin mới. Đây cũng là cách tiếp cận hữu ích khi tự học tiếng Pháp, bởi bạn có thể chủ động chuẩn bị cho bài nghe mà không cần giáo viên hướng dẫn từng bước.
Bước 2: Nghe để tìm từ khoá và ý chính
Ở lần nghe đầu tiên, đừng cố hiểu toàn bộ câu. Hãy tập trung vào những từ khoá giúp bạn xác định người nói đang đề cập đến vấn đề gì và các ý chính được triển khai ra sao. Ví dụ, trong đoạn nghe về dữ liệu cá nhân sau đây, bạn có thể tập trung vào những từ khoá được in đậm:
Les données personnelles, c'est toutes les informations mises en ligne qui permettent d'identifier une personne : une adresse, une liste de contacts ou simplement l'expression d'un centre d'intérêt. Recoupées entre elles, les données permettent d'établir un profil. Une personne mal intentionnée peut ensuite usurper une identité et utiliser ses données bancaires ou médicales. Mais plus que les cybercriminels, ce sont les grandes entreprises qui veulent nos informations personnelles. Réunies dans une vaste base de données, elles leur permettent d'établir un meilleur ciblage publicitaire et donc d'influencer nos achats.
Từ những từ khoá trên bạn có thể hiểu sơ qua về nội dung bài nghe bao gồm những ý: dữ liệu cá nhân → xác định danh tính → xây dựng hồ sơ → nguy cơ bị lợi dụng → doanh nghiệp sử dụng dữ liệu cho quảng cáo.
Bước 3: Dùng context và co-text để suy đoán từ chưa biết
Khi gặp một từ mới, thay vì lập tức dừng audio để tra từ điển, hãy thử dự đoán nghĩa dựa trên chủ đề và những từ xung quanh.
Ví dụ, bạn chưa biết “recoupées” trong câu “Recoupées entre elles, les données permettent d'établir un profil.” Nhưng bạn đã biết les données là dữ liệu và établir un profil là xây dựng một hồ sơ. Dựa vào toàn bộ câu, bạn có thể suy đoán rằng recoupées entre elles liên quan đến việc đối chiếu hoặc kết hợp các dữ liệu với nhau.
Sau khi hoàn thành bài nghe, bạn mới kiểm tra từ điển để xác nhận suy đoán của mình. Cách làm này sẽ giúp bạn nhớ từ vựng lâu hơn và hiểu được chính xác cách sử dụng của từ mới trong ngữ cảnh tự nhiên.
Bước 4: Kiểm tra lại dự đoán sau khi nghe
Sau lần nghe đầu tiên, hãy đối chiếu những gì bạn dự đoán với nội dung thực tế. Việc so sánh dự đoán và nội dung thực tế giúp bạn bổ sung thêm kiến thức từ vựng tiếng Pháp và cả hiểu biết xã hội, từ đó cải thiện khả năng nghe ở những bài tiếp theo.
Đọc thêm: 5 bước luyện nghe DELF B2 tiếng Pháp
Phương pháp Bottom-up là lựa chọn phù hợp với những bạn mới bắt đầu luyện nghe tiếng Pháp, khi còn yếu từ vựng, ngữ pháp. Phương pháp này sẽ giúp bạn cải thiện tình trạng “biết từ nhưng nghe không ra”, bằng cách nghe từng từ đã biết trước rồi kết nối những từ đó lại trong câu hoàn chỉnh để hiểu ý nghĩa câu.
Giả sử bạn nghe câu: Les entreprises utilisent nos données personnelles pour mieux cibler leurs publicités.
Trong thực tế, phương pháp Top-down và Bottom-up nên được kết hợp trong quá trình luyện nghe tiếng Pháp. Top-down giúp bạn hình dung nội dung tổng thể dựa trên chủ đề và bối cảnh, còn Bottom-up giúp giải mã những thông tin cụ thể trong đoạn nghe.
Nghe lặp lại là phương pháp luyện nghe ngoại ngữ cho phép người học khai thác một đoạn audio nhiều lần thay vì chỉ nghe một lượt rồi chuyển sang nội dung mới. Mỗi lần tiếp xúc lại với đoạn nghe, người học có thêm cơ hội nhận diện âm thanh, từ vựng và ngữ điệu, qua đó từng bước cải thiện khả năng hiểu và ghi nhớ thông tin.
Tuy nhiên, để luyện nghe tiếng Pháp với phương pháp nghe lặp lại hiệu quả, bạn cần sự kỷ luật và kiên trì bởi, bạn sẽ cần nghe đi nghe lại nhiều lần một đoạn audio trong một khoảng thời gian nhất định. Vì vậy, hãy thử đặt mục tiêu cho mỗi lượt nghe để vừa khai thác được nội dung audio vừa duy trì được sự tập trung trong suốt quá trình luyện nghe tiếng Pháp. Bạn có thể luyện tập theo trình tự sau:
Cách luyện tập này giúp biến một đoạn audio dài thành nhiều nhiệm vụ nghe khác nhau, bạn cần tiếp thu và xử lý thông tin lần lượt mà không chỉ nghe lại một cách thụ động. Qua thời gian, não bộ đã được làm quen với ngôn ngữ mới, khả năng xử lý thông tin bằng tiếng Pháp của bạn sẽ được cải thiện đáng kể.
Đọc thêm: 5 kênh podcast học tiếng Pháp hữu ích trên Spotify
Bạn hoàn toàn có thể áp dụng những phương pháp luyện nghe tiếng Pháp mà JPF đã gợi ý bên trên vào những bài tập trên lớp, ứng dụng vào những câu hỏi trong đề thi DELF/DALF, TCF,... Bên cạnh đó, hãy chủ động cập nhật các thông tin văn hoá, xã hội, những nội dung bên ngoài để mở rộng vốn từ của mình, bởi đây là “phương tiện” để nghe, hiểu, đọc, viết, nói tiếng Pháp.
Dưới đây là một số trang web luyện nghe tiếng Pháp mà bạn có thể tham khảo:
Đọc thêm: Chinh phục nghe hiểu tiếng Pháp là chuyện nhỏ
Trên đây là 3 phương pháp luyện nghe tiếng Pháp thú vị mà JPF tổng hợp và gợi ý cho bạn khi học tiếng Pháp. Để duy trì tiến bộ, hãy dành khoảng 30 phút cho đến 1 giờ mỗi ngày để luyện nghe tiếng Pháp và kiên trì áp dụng các phương pháp phù hợp với trình độ và thói quen học tập của bản thân.
Nếu bạn chưa biết bắt đầu học tiếng Pháp từ đâu, hay đang gặp khó khăn trong quá trình ôn thi chứng chỉ và văn bằng tiếng Pháp, JPF sẵn sàng đồng hành cùng bạn. Liên hệ JPF để được tư vấn lộ trình học phù hợp với mục tiêu và trình độ của bạn nhé!
Tìm hiểu thêm: Danh mục khóa học tiếng Pháp tại Je Parle Français
Vui lòng xoay dọc màn hình để có trải nghiệm tốt nhất
